وقتی که ایده ای به ذهن شما برای ایجاد کسب و کار جدید خطور می کند، برای اجرا آن ابتدا باید نوع کسب و کار و سپس ساختار آن را مشخص کنید. ساختار بسته به نوع کسب و کار و ایده های شما برای کسب و کاری که در نظر دارید تعیین می شود، این ساختار باید به گونه ای باشد که باعث افزایش سود و کاهش هزینه هایتان شود،امروزه با توجه به فضای تجارت و شکل گیری استارت آپ ها، اهمیت شناخت قوانین تجارت و حقوقی دو چندان شده است. ایده یک استار آپ می تواند بسیار خلاقانه و جدید باشد اما اگر با قوانین کار و تجارت کشور هم خوانی نداشته باشد، قابلیت اجرایی اش را از دست می دهد. در ابتدا شروع کسب و کار، شما با چالش هایی از جمله: مسائل مالیاتی، بار هزینه های نیروی انسانی، محدودیت های فعالیت و گسترش فعالیت رو به رو هستید که با توجه به نوع شرکت تجاری که قصد تاسیس آن را دارید، این قوانین متفاوت هستند. تصمیم درست برای انتخاب نوع شرکت، مستلزم آشنایی با قوانین حقوقی و تجاری است. قبل از آشنایی با این قوانین، بد نیست که مرور اجمالی بر تاریخچه این قوانین داشته باشیم.

تاریخچه قانون تجارت

قانون تجارت ایران مهم ترین مجموعه مدون قوانین مربوط به امور بازرگانی در ایران است که اساس حقوق تجارت ایران را تشکیل می‌دهد. این قانون در سیزدهم اردیبهشت ماه سال ۱۳۱۱ در ششصد ماده توسط مجلس شورای ملی تصویب شد. این قانون بر مبنای قانون تجارت ۱۸۰۷ فرانسه (معروف به کد ناپلئون) ترجمه و تهیه شده است

انواع شرکت های تجاری کدامند؟
شرکت های تجاری هفت نوع هستند که عبارتند از :

شرکت سهامی:

شرکت سهامی،شرکتی است که سرمایه آن به سهام تقسیم شده ومـسئولیت صـاحبان سـهام حـدودا بـه مبلغ اسمی سهام آنها است، شرکت سهامی دو نوع دارد

الف. شرکت هایی که موسسین آن ها قسمتی ازسرمایه شـرکت را ازطریـق فـروش سـهام بـه مـردم تـامین مـی کنند.این گونه شرکت ها شرکت سهامی عام نامیده می شوند.

ب. نوع دیگر آن شرکت هایی هستند  که تمام سرمایه شان درموقع تاسیس منحصرا توسط مؤسسین تامین گردیـده اسـت.این گونـه شرکت ها، شرکت سهامی خاص نامیده می شوند.

نحوه شکل گیری شرکت های سهامی از طریق: اظهارنامه، اساس نامه، اعلامیه پذیره نویسی سهام است. درشرکت سهامی تعداد شرکاء نباید ازسه نفرکمترباشد.
سرمایه شرکت های سهامی عام ازپنج میلیون ریال وسرمایه شرکتهای سهامی خاص ازیک میلیون ریال نباید کمترباشد.
برای تاسیس شرکتهای سهامی عام موسسین باید اقلا بیست درصد سرمایه شرکت را خـود تعهـد کـرده وحداقل سی وپنج درصد مبلغ تعهد شده را درحسابی به نام شرکت درشرف تاسیس را نزد یکی ازبانک هـا بسپارند.
شرکت با مسئولیت محدود :
شرکت با مسئولیت محدود شرکتی است که بین دویا چند نفربرای امورتجاری تـشکیل شـده وهریـک ازشرکاءبدون اینکه سرمایه شان به سهام یا قطعات سهام تقسیم شده باشد فقط تا میزان سرمایه خود درشرکت مسئول قروض وتعهدات شرکت است.
در اسم شرکت باید عبارت(با مسئولیت محدود)قید شود وگرنه آن شرکت درمقابل اشخاص ثالـث شـرکت تضامنی محسوب وتابع مقررات آن خواهد بود.
اسم شرکت نباید متضمن اسم هیچ یک ازشرکاءباشد و گرنه شریکی کـه اسـم او در اسـم شـرکت قیـد شـده درمقابـل اشخاص ثالث حکم شریک ضامن درشرکت تضامنی را خواهد داشت.
شرکت با مسئولیت محدود وقتی تشکیل می شود که تمام سرمایه نقدی تادیه وسهم الشرکه غیرنقـدی نیز تقدیم و تسلیم شده باشد.
شرکاءنسبت به قیمتی که درحین تشکیل شرکت برای سهم الشرکه های غیرنقدی معین شده،  درمقابل اشخاص ثالث مسئولیت تضامنی دارند

3. شرکت های تضامنی

شرکت تضامنی شرکتی است که تحـت اسـم مخـصوص بـرای امورتجـارتی بـین دویـا چنـد نفر بـا مسئولیت تضامنی تشکیل می شود.اگر دارائی شرکت برای تادیه تمام قروض کافی نباشـد هریـک ازشرکاء مـسئول پرداخت تمام قروض شرکت هستند. قراری که بین شرکاءبرخلاف این ترتیب داده شده باشد درمقابل اشـخاص کـان لم یکن خواهد بود.
دراسم شرکت تضامنی باید عبارت(شرکت تضامنی)و حداقل اسم یک نفر از شرکاءذکرشود.درصـورتی کـه اسم شرکت مشتمل براسامی تمام شرکاءنباشد باید بعد ازاسـم شـریک یـا شـرکائی کـه ذکرشـده اسـت عبـارتی ازقبیل: (وشرکاء) یا (وبرادران) قید شود.

4.شرکت مختلط غیر سهامی

شرکت مختلط غیرسهامی شرکتی است که برای امور تجاری تحت اسم مخصوصی بین یک یا چنـد نفر شریک ضامن و یک یا چند نفر شریک با مسئولیت محدود بدون انتـشار سهام تـشکیل مـی شـود. شـریک ضـامن مسئول کلیه قروضی است که ممکن است علاوه بردارائی شرکت پیدا شود و شریک با مسئولیت محدود کسی اسـت که مسئولیت اوفقط تا میـزان سـرمایه ایـست کـه درشـرکت گـذاشته ویـا بایـد بگـذارد. دراسـم شـرکت بایـد عبارت(شرکت مختلط) وحداقل اسم یکی ازشرکاءضامن قید شود.
هریک ازشرکاء با مسئولیت محدود که اسمش جزء اسم شرکت باشد درمقابل طلبکاران شرکت شـریک ضامن محسوب خواهد شد. هر قراری که برخلاف این ترتیب بین شرکاءداده شده باشد درمقابل اشـخاص ثالـث بـی اثر است.
اداره شرکت مختلط غیرسهامی به عهده شریک یا شرکای ضامن وحدود اختیارات آن ها همان اسـت کـه درمورد شرکاء شرکت تضامنی مقرر است
شریک با مسئولیت محدود نه بعنـوان شـریک حـق اداره کـردن شـرکت را دارد نـه اداره امورشـرکت از وظایف او است.
اگرشریک با مسئولیت محدود معامله ای برای شرکت کند درمورد تعهدات ناشی از آن درمقابل طرف معامله حکم شریک ضامن را خواهد داشت مگراینکه تصریح کرده باشد معامله را بـه سـمت وکالـت ازطـرف شرکت انجام می دهد.
اگر یک یا چند نفر از شرکاء با مسئولیت محدود حق خود را در بدون اجازه سایرین کلا یا بعـضا به شخص ثالثی واگذارنمایند، شخص مزبور نه حق دخالت در اداره شرکت ونـه حـق تفتـیش در امور شـرکت را خواهـد داشت.

5.شرکت مختلط سهامی

شرکت مختلط سهامی شرکتی است که تحت اسم مخصوصی بـین شرکاء سـهامی ویـک یـا چند نفر شریک ضامن تشکیل می شود. شرکاء سهامی کسانی هستند که سرمایه آن ها به صورت سهام مساوی در آمده ومسئولیت آن هـا تا میزان همان سرمایه ای است که در شرکت دارند.
درصورت تعدد شریک ضامن مسئولیت آن ها درمقابل طلبکاران و روابط آن ها با یکدیگر تابع مقررات شرکت تضامنی خواهد بود.
مدیریت شرکت مختلط سهامی مخصوص به شریک یا شرکاء ضامن است.
ورشکستگی هیچ یک ازشرکاء ضامن، موجب انحلال شرکت نخواهد شد مگر مدیر تصفیه به صورت کتبی تقاضـای انحـلال شرکت را نموده و از تقاضای مزبور شش ماه گذشته وشرکت مدیر تصفیه را ازتقاضای انحلال منصرف نکرده باشد.

6.شرکت نسبی

شرکت نسبی شرکتی است که برای امورتجاری تحت اسم مخـصوص بـین دو یـا چنـد نفر تـشکیل و مسئولیت هر یک ازشرکاء به نسبت سرمایه ای است که در شرکت گذاشته است.
برای اسم شرکت نسبی عبارت(شرکت نسبی) و حداقل اسم یک نفر ازشرکاء باید ذکر شود درصورتی کـه اسـم شرکت مشتمل براسامی تمام شرکاء نباشد بعد از اسم شریک یـا شـرکائی کـه ذکرشـده عبـارتی ازقبیـل “شـرکاء” و”برادران” ضروری است.
اگردارایی شرکت نسبی برای تادیه تمام قروض شرکت کافی نباشد هریک ازشـرکاءبه نـسبت سـرمایه ای که درشرکت داشته مسئول تادیه قروض شرکت است.
مادام که شرکت نسبی منحل نشده مطالبه قروض آن باید ازخود شرکت به عمل آید، فقط پس ازانحلال طلبکاران می توانند به فرد فرد شرکاء مراجعه کنند.

7.شرکت های تعاونی

شرکت تعاونی تولید، شرکتی است که بین عده ای از روسای حرفه تشکیل می شود وشرکاء مـشاغل خـود را برای تولید و فروش اشیاء یا اجناس بکارمی برند.
لااقل دوثلث اعضاء اداره کننـده شـرکت بایـد از شـرکائی انتخـاب شـوند که حرفـه آن ها موضـوع عملیات شرکت است.
شرکت تعاونی مصرف شرکتی است که برای مقاصد زیر تشکیل می شود:
1 ـ فروش اجناس لازم برای مصارف زندگانی اعم از اینکه اجناس ذکر شده را شرکاء تولید یا خریده باشند.

2 ـ تقسیم نفع وضرر بین  شرکاء به نسبت خرید هریک ازآن ها.

در مطالب بالا، نکات مهمی را که باید برای آشنایی با شرکت ها می دانستید را شرح دادیم، اما قوانین تجاری و حقوقی فقط برای مدیران و کارآفرینان نیست باید بدانید علاوه بر این افراد، مصرف کنندگان هم با توجه به افزایش کمیت و کیفیت کالاها و خدمات،  توسعه‌ی تکنولوژی‌های جدید و پیشرفته که موجب تولید کالاهای پیچیده ‌و تخصصی شده است باید با قوانین مصرف کنندگان آشنا شوند. قوانین مصرف کنندگان امروزه یکی از گرایشات مهم حقوقی در دنیا است که مورد توجه قانون گذاران قرار گرفته است. هدف اصلی این رشته‌ی جدید حمایت از مصرف کنندگان در برابر تولیدکنندگان و توزیع‌کنندگان است.

برای خواندن مقاله قوانین حمایت از حقوق مصرف کننده روی لینک زیر کلیک کنید.